Poetyka „oniryzmu” nadrealistycznego „filmu” “Ljuskari na prsima” (1930) autorstwa Aleksandra Vučo
Streszczenie w języku polskim
Tekst Aleksandra Vučo “Ljuskari na prsima. Film” (“Łuskowce na piersiach. Film”) został opublikowany w 1930 roku w surrealistycznym almanachu “Nemoguće” (“Niemożliwe”) i towarzyszy mu trzynaście niepodpisanych czarno-białych rysunków, których autorstwo Miodrag B. Protić przypisał Markowi Risticiowi. W opracowaniu zwrócono uwagę na współczesne, odmienne interpretacje tekstu Vučy obecne w studiach Milanki Todić, Radovana Vučkovicia oraz Božidara Zečevicia. Autorzy piszący o tym surrealistycznym filmie serbskich twórców podkreślają „brak logicznego toku narracji”, „alogiczność i dyskontynuację” oraz „imitację snu”. W tekście poszukuje się odpowiedzi na pytania dotyczące natury snu w “Ljuskari na prsima”, momentu, w którym sen się rozpoczyna i kończy, a także wzajemnej relacji pomiędzy snem obecnym w tekście Vučy a rysunkami-kolażami Risticia. Odpowiedź Vučy na temat snu z ankiety „Szczęki dialektyki”, opublikowanej w almanachu Nemoguće, jak również oniryczne fragmenty jego powieści “Koren vida” (“Korzeń widzenia”, 1928), przywołane zostają w celu podkreślenia znaczenia snu w wcześniejszych tekstach tego autora. Analiza obejmuje obrazy, postacie i motywy “Ljuskari na prsima” oraz ich przeobrażenia, poszukując podstaw interpretacyjnych w psychoanalizie, poetyce surrealistycznej imitacji snu oraz w zastosowaniu „ostranienia” i groteski.
Tytuł oryginalny w języku serbskim: "Поетика ониризма надреалистичког 'филма' "Љускари на прсима" (1930) Александра Вуча."
Słowa kluczowe
Pełny tekst:
PDF (Serbian) (English)Bibliografia
Impossible 1930: L’ Impossible. Almanac. Belgrade: Editions Surrealistes, 1930. [In Serbian: Немогуће. Београд: Надреалистичка издања, 1930.]
Protic 1969: Protic, Miodrag B. Serbian Surrealism, 1929–1932. Belgrade: Museum of Contemporary Art, 1969. [In Serbian: Protić, Miodrag B. Srpski nadrealizam 1929–1932. Beograd: Muzej savremene umetnosti, 1969.]
Todic & Jovic 2016: Todić, Milanka & Jović, Bojan. “The Female Gaze (from) the Medium in The Public Bird by Milan Dedinac.” Literary History, no 159 (2016): 79–97. [In Serbian: Тодић, Миланка; Јовић, Бојан. „Поглед жене (из) медијума у Јавној птици Милана Дединца.” Књижевна историја, год. 48, бр. 159 (2016): 79–97.]
Todic 2002: Todic, Milanka. The Impossible: The Art of Surrealism. Belgrade: Museum of Applied Arts, 2002. [In Serbian: Todić, Milanka. Nemoguće: umetnost nadrealizma. Beograd: Muzej primenjene umetnosti, 2002.]
Vuckovic 2011: Vuckovic, Radovan. Prose of the Serbian Avant-Garde. Belgrade: Sluzbeni glasnik, 2011. [In Serbian: Вучковић, Радован. Проза српске авангарде. Београд: Службени гласник, 2011.]
Vuco 1928: Vuco, Aleksandar. Root of View. Novel. Belgrade: S. B. Cvijanovic, 1928. [In Serbian: Вучо, Александар. Корен вида. Роман. Београд: С. Б. Цвиjановић, 1928.]
Vuco 2018: Vuco, Aleksandar. Crustaceans on the Chest. A Film. Transl. by M. Pabich & A. Dzwonkowski. Tygiel Kultury, no 232 (2018): 73–82. [In Polish: Vučo, Aleksandar. „Łuskowce na piersiach. Film.” Przekład Małgorzata Pabich, Adrian Dzwonkowski. Tygiel Kultury, nr 232 (2018): 73–82.]
Zecevic 2013: Zecevic, Bozidar. Serbian Avant-Garde and Film, 1920–1932. Belgrade: Association of Film Artists of Serbia, 2013. [In Serbian: Zečević, Božidar. Srpska avangarda i film 1920–1932. Beograd: Udruženje filmskih umetnika Srbije, 2013.]
|CMP|
Article submitted / Zgłoszony do Redakcji: 08.01.2026 | Reviews completed / Proces recenzyjny zakończony: 30.01.2026 | Accepted for publication / Przyjęty do publikacji: 05.02.2026 | Screened with iThenticate
DOI: http://dx.doi.org/10.17951/zcm.2026.15.171-182
Data publikacji: 2026-03-18 16:53:10
Data złożenia artykułu: 2026-01-08 13:58:13
Statystyki
Wskaźniki
Odwołania zewnętrzne
- Brak odwołań zewnętrznych
Prawa autorskie (c) 2026 Dejan Ajdacic

Powyższa praca jest udostępniana na lcencji Creative Commons Attribution 4.0 International License.